Profesjonalne badanie ADOS-2 w Koszalinie.

Jeśli Twoje dziecko/nastolatek lub dorosła osoba badana:

• unika kontaktu wzrokowego

• ma trudności z mową i rozumieniem

• nie reaguje na imię

• bawi się w nietypowy sposób

• powtarza te same słowa lub ruchy

• źle znosi zmiany, reaguje gwałtownie

• nie rozumie żartów, aluzji, zasad społecznych

• …albo po prostu „czujesz, że coś jest inaczej niż powinno”… – zawsze ufaj swojej intuicji!

  To znak, że warto przyjrzeć się jego rozwojowi głębiej.

ADOS‑2 (Autism Diagnostic Observation Schedule – Second Edition) to jedno z najbardziej uznanych narzędzi diagnostycznych stosowanych w rozpoznawaniu spektrum autyzmu. Wykorzystywane jest na całym świecie jako kluczowy element diagnozy klinicznej, zgodnej z kryteriami klasyfikacji DSM‑5.

W moim gabinecie w Koszalinie wykonuję badanie ADOS‑2, które pozwala dokładnie ocenić:

• czy u dziecka (lub osoby dorosłej) występują cechy autyzmu,

• jakie jest ich nasilenie,

• jakiego rodzaju wsparcie będzie najbardziej skuteczne – w domu, przedszkolu, szkole oraz podczas terapii.

📌 Zobacz stronę wydawcy testu – koszt samego narzędzia diagnostycznego wynosi prawie 20 tysięcy złotych.

ADOS‑2 to standaryzowany protokół obserwacji, który opiera się na:

• swobodnych, ale celowo zaplanowanych interakcjach diagnosty z dzieckiem (np. wspólna zabawa, zadania, rozmowa),

• dokładnym kodowaniu zachowań według ściśle określonych kryteriów,

• analizie w odniesieniu do kryteriów DSM‑5.

Obserwuję m.in.:

• czy dziecko nawiązuje interakcję społeczną,

• jak wygląda jego komunikacja niewerbalna (kontakt wzrokowy, mimika, gesty),

• czy pojawiają się sztywne schematy zachowań lub stereotypie,

• jak reaguje na zmianę tematu lub reguł,

• czy potrafi rozumieć i adekwatnie używać mowy (jeśli się nią posługuje),

• jak kształtuje się zabawa symboliczna i wyobraźnia.

Każde zachowanie oceniane jest w odniesieniu do norm rozwojowych i zapisywane zgodnie z protokołem.

To moment na spokojną rozmowę i zebranie najważniejszych informacji.
Rodzic:

• wypełnia kwestionariusze oceniające ewentualne występowanie i nasilenie cech charakterystycznych dla osób ze spektrum autyzmu,

• odpowiada na szczegółowe pytania z wywiadu, mające na celu sprawdzenie występowania niepokojących cech rozwojowych już we wczesnym dzieciństwie u badanej osoby,

• W trakcie konsultacji analizuję dokumentację z przedszkola/szkoły i ewentualne opinie specjalistów, dlatego należy skserować wszelką posiadaną dokumentację osoby badanej (medyczną, z przedszkola, szkoły lub Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej), abym mogła ją przeanalizować i dodać do dokumentacji dziecka.

NA PIERWSZE SPOTKANIE NALEŻY PRZYGOTOWAĆ NAGRANĄ PRÓBKĘ SWOBODNEJ MOWY OSOBY BADANEJ.

NAGRANIE GŁOSU MUSI TRWAĆ OKOŁO 3-5 MINUT I NIE BYĆ SAMYMI ODPOWIEDZIAMI NA PYTANIA ZAMKNIĘTE („TAK, NIE, NIE WIEM”), ALE RACZEJ SWOBODNĄ FORMĄ WYPOWIEDZI.

🕒 Czas trwania: ok. 1–2 godziny
Ten etap ma ogromny wpływ na trafność diagnozy.

(Jeśli mieszkają Państwo poza Koszalinem, oferuję możliwość odbycia konsultacji w formie on-line lub telefonicznej – tak, aby wsparcie było dostępne niezależnie od miejsca zamieszkania.)

Badanie odbywa się stacjonarnie w gabinecie. Dziecko, nastolatek lub osoba dorosła uczestniczy w zestawie ustrukturyzowanych aktywności, które mają formę naturalnej rozmowy i interakcji. Dla osoby badanej są to zwyczajne sytuacje społeczne, natomiast dla diagnosty stanowią precyzyjne narzędzie obserwacji funkcjonowania w obszarze komunikacji i relacji społecznych.

• Badanie przebiega w spokojnej, bezpiecznej atmosferze.

• Aktywności dostosowane są do wieku oraz poziomu rozwoju osoby badanej.

• Sesja jest nagrywana wyłącznie w celu dokładnej i rzetelnej analizy diagnostycznej.

🕒 Czas trwania: 45–60 minut

O tym, którym modułem (1 czy 2) będzie badane dziecko, zostaniecie Państwo poinformowani podczas konsultacji,

po odsłuchaniu próbki mowy osoby badanej.

Dobór modułu zależy od wieku osoby badanej oraz poziomu rozwoju mowy i jest zawsze podejmowany przez diagnostę.

Wskazówki dla rodziców – jak zachowywać się w trakcie badania.

Podczas badania modułem 1 lub 2 obecność rodzica w sali jest bardzo ważna, ponieważ w niektórych zadaniach oceniane są reakcje dziecka w relacji z rodzicem.

Co rodzic może robić:

• być obecny i spokojny,

• reagować naturalnie, jeśli dziecko:

  • uśmiecha się do rodzica,

  • podaje lub pokazuje zabawkę,

  • samo inicjuje kontakt (np. spojrzeniem, gestem, słowem),

• odpowiadać na kontakt dziecka w zwyczajny, codzienny sposób.

Czego rodzic nie powinien robić:

• wyręczać dziecka w zadaniach,

• podpowiadać odpowiedzi lub dopowiadać za dziecko,

• poprawiać wypowiedzi dziecka,

• zadawać własnych pytań w trakcie badania,

• przerywać badania swoimi pomysłami lub komentarzami,

• instruować dziecka, co ma robić lub mówić.

Szczegółowe informacje dotyczące przebiegu badania oraz roli rodzica zostaną przekazane podczas konsultacji poprzedzających badanie.

Ważna informacja – zadanie „przekąska” (moduł 1 i 2).

W badaniu modułem 1 lub 2 ADOS-2 znajduje się zadanie o nazwie „przekąska”.
Dlatego proszę, aby rodzic przyniósł na badanie dwie różne przekąski, które wie, że dziecko chętnie zje.

Ważne zasady dotyczące przekąsek:

• należy przynieść 2 różne rodzaje przekąsek,

• każdej przekąski powinno być po kilka sztuk,

• porcje powinny być niewielkie (tak, aby dziecko nie zjadło wszystkiego od razu),

• przekąski nie mogą być lejące się ani mokre,

• najlepiej sprawdzają się suche przekąski.

Przykłady odpowiednich przekąsek:

• jabłko pokrojone w łódeczki,

• winogrona przekrojone na pół,

• marchewka pokrojona w słupki,

• paluszki,

• chrupki,

• małe ciasteczka,

• żelki,

• inne przekąski, które dziecko aktualnie lubi.

Dodatkowo proszę zabrać:

• wodę do picia dla dziecka lub sok, który dziecko pije na co dzień.

Pozostałe szczegóły dotyczące przebiegu badania oraz organizacji spotkania zostaną omówione podczas konsultacji poprzedzających badanie.

Ważne – przygotowanie dziecka przed wejściem na salę.

Przed wejściem na salę badania proszę zadbać o to, aby dziecko:

• nie miało nic w rękach (zabawek, maskotek, książeczek, jedzenia),

• nie miało nic w buzi – smoczka, gryzaka, gumy do żucia ani innych przedmiotów.

Dzięki temu dziecko będzie mogło od razu włączyć się w zabawę przygotowanymi pomocami z zestawu ADOS-2 oraz swobodnie się komunikować.

W razie wątpliwości lub trudności z przygotowaniem dziecka wszystko zostanie spokojnie omówione na miejscu.

W badaniu modułem 3 lub 4 ADOS-2 nie jest wymagana obecność rodzica na sali, ponieważ są to moduły przeznaczone dla osób posługujących się mową w sposób swobodny.

Jeżeli jednak obecność rodzica zwiększa poczucie bezpieczeństwa i komfort osoby badanej, rodzic może być obecny podczas badania – jest zawsze mile widziany.

Wskazówki dla rodziców podczas badania (moduł 3 i 4).

Jeśli rodzic decyduje się pozostać na sali, ważne jest, aby:

Co rodzic może robić:

• być obecny w sposób spokojny i dyskretny,

• reagować naturalnie, jeśli osoba badana zwróci się bezpośrednio do rodzica,

• wspierać samą obecnością, bez ingerowania w przebieg badania.

Czego rodzic nie powinien robić:

• odpowiadać za osobę badaną lub dopowiadać jej wypowiedzi,

• komentować odpowiedzi, zachowanie lub sposób mówienia osoby badanej,

• zadawać własnych pytań w trakcie badania,

• poprawiać, instruować lub kierować przebiegiem rozmowy,

• przerywać badania swoimi uwagami.

W razie potrzeby diagnosta sam poprosi rodzica o pomoc lub o odpowiedź.

Szczegółowe informacje dotyczące przebiegu badania oraz roli rodzica zostaną przekazane podczas konsultacji poprzedzających badanie.

Po zakończeniu spotkań przeznaczam dodatkowo około 4 godzin pracy własnej,
w czasie których:

• przeglądam nagranie z badania,

• koduję zachowania zgodnie z protokołem ADOS-2,

• analizuję wszystkie dane i notatki,

• tworzę indywidualny raport diagnostyczny,

• dobieram konkretne zalecenia terapeutyczne dla rodziców oraz wskazówki
  dla nauczycieli i specjalistów.

Na tym etapie powstaje dokument, który nie tylko opisuje wynik, ale realnie wspiera planowanie dalszych kroków.

Ostatni etap to dokładne i zrozumiałe omówienie wyników badania.
W trakcie spotkania:

• tłumaczę, co oznacza wynik badania,

• odpowiadam na wszystkie pytania,

• przekazuję pełną dokumentację.

  🕒 Czas trwania: ok. 1–2 godziny.

(Jeśli mieszkają Państwo poza Koszalinem, oferuję możliwość odbycia konsultacji w formie on-line lub telefonicznej – tak, aby wsparcie było dostępne niezależnie od miejsca zamieszkania.)

W efekcie diagnozy otrzymujesz:

• szczegółowy raport diagnostyczny,

• klarowną odpowiedź, czy i w jakim zakresie dziecko spełnia kryteria spektrum autyzmu,

• rekomendacje dotyczące dalszego wsparcia – w domu, szkole, terapii.

  Dodatkowo:

  ✔️ informację, jakie wnioski i gdzie należy złożyć – do poradni oraz komisji ds. niepełnosprawności,
  ✔️ instrukcję krok po kroku, jak to zrobić,
  ✔️ zalecenia terapeutyczne, dostosowane do potrzeb dziecka,
  ✔️ rekomendacje sprawdzonych specjalistów (logopeda, terapeuta SI, psycholog, neurologopeda itp.)
  ✔️ plan dalszego działania – co dalej robić, z kim, gdzie i kiedy,
  ✔️ informację, jakie formy wsparcia przysługują Twojemu dziecku w systemie oświaty i ochrony zdrowia.

  Rodzice wychodzą z gabinetu nie tylko z wynikami badania – ale również z wiedzą co mają robić dalej.

📌 ADOS‑2 to nie zwykły test, ale obserwacja kliniczna w przyjaznej dla dziecka formie – zapewniająca rodzicom rzetelną wiedzę i konkretne wskazówki, co robić dalej.

📌 Badanie może przeprowadzać wyłącznie diagnosta, który ukończył specjalistyczne szkolenie ADOS‑2 – to gwarantuje wysoką jakość i zgodność z międzynarodowymi standardami.

W Polsce diagnozę autyzmu stawia lekarz psychiatra dziecięcy.
Choć ADOS-2 stanowi bardzo ważny element całego procesu, nie jest samodzielną diagnozą.

Lekarz podejmuje decyzję diagnostyczną na podstawie wielu źródeł:
– wywiadu z rodziną,
– obserwacji klinicznej,
– a także dokumentacji od specjalistów (np. logopedy, psychologa, pedagoga).

Dlatego tak ważne jest, by wynik ADOS-2 był nie tylko rzetelnie opisany, ale też czytelnie zinterpretowany – tak, aby rodzice oraz lekarz psychiatra mogli z niego w pełni skorzystać.

Na końcu protokołu znajduje się algorytm diagnostyczny, który pozwala podsumować obserwacje i ocenić, czy u dziecka występują cechy spektrum autyzmu.

Diagnosta sumuje następnie przyznane kody, tworząc tzw. wynik całkowity.
Później porównuje go z ustaloną wartością graniczną – tzw. punktem odcięcia.

🔹 Jeśli wynik jest równy lub wyższy niż ten punkt, oznacza to, że u dziecka występują zachowania charakterystyczne dla osób w spektrum autyzmu.
🔹 Jeśli natomiast wynik jest niższy, oznacza to, że podczas obserwacji nie zaobserwowano wystarczająco dużo cech, by można było postawić taką diagnozę.

📌 Warto jednak pamiętać, że badanie ADOS-2 stanowi tylko jeden z elementów całego procesu diagnostycznego.
Wynik należy zawsze interpretować w szerszym kontekście klinicznym – z uwzględnieniem historii rozwoju dziecka, wcześniejszych trudności, wywiadów oraz opinii innych specjalistów.

Łączny koszt pełnego procesu diagnostycznego ADOS-2 wynosi 1000 zł.

Cena obejmuje cały proces diagnostyczny, a nie wyłącznie samo spotkanie z dzieckiem. W ramach tej kwoty otrzymują Państwo:

• konsultację przed badaniem oraz analizę przekazanych informacji,
• przeprowadzenie standaryzowanego badania ADOS-2 przez certyfikowanego diagnostę,
• obserwację kliniczną dziecka podczas całego spotkania,
• ocenę i interpretację uzyskanych wyników zgodnie z obowiązującymi standardami diagnostycznymi,
• opracowanie dokumentacji oraz przygotowanie indywidualnego opisu funkcjonowania dziecka,
• omówienie wyników z rodzicami podczas kolejnego spotkania, wraz z wyjaśnieniem znaczenia uzyskanych rezultatów i możliwością zadania pytań.

Koszt badania wynika również z wysokich wymagań stawianych diagnostom ADOS-2. Aby wykonywać badanie zgodnie z międzynarodowymi standardami, konieczne jest ukończenie kosztownych specjalistycznych, certyfikowanych szkoleń oraz regularne doskonalenie kompetencji. Sama bateria diagnostyczna ADOS-2 jest jednym z najdroższych narzędzi psychologicznych dostępnych na rynku i może być wykorzystywana wyłącznie przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje.

Badanie ADOS-2 jest uznawane na całym świecie za jedno z najważniejszych narzędzi wspomagających diagnostykę zaburzeń ze spektrum autyzmu. Jego prawidłowe przeprowadzenie wymaga nie tylko odpowiednich materiałów diagnostycznych, ale przede wszystkim doświadczenia klinicznego, znajomości procedury oraz czasu poświęconego na rzetelną analizę całego obrazu funkcjonowania dziecka.

Płacą Państwo nie za godzinę spotkania, lecz za cały proces diagnostyczny – od przygotowania badania, poprzez jego przeprowadzenie i szczegółową analizę, aż po omówienie wyników i wskazanie dalszych kierunków postępowania.